Werken bij hitte op de bouwplaats of achter je bureau
Werken bij hoge temperaturen of in de zon brengt risico’s met zich mee. Hoe zorgen jij en je werkgever ervoor dat werken in de hitte veilig blijft? Met onze tips overleef je de heetste dagen op de zomer.
Zo’n 39 % van de Nederlandse werknemers werkt wel eens in (extreme) hitte. In de bouw is dat percentage nog veel groter! Vaak is werken in extreme warmte heel vervelend, maar niet direct gevaarlijk. Je mag volgens de wet niet zomaar werk weigeren. Wel moeten jij en je werkgever maatregelen nemen, zodat jij je werk veilig kunt uitvoeren.
Let op: Als je werkgever geen maatregelen treft terwijl er direct gevaar voor je gezondheid of veiligheid dreigt, mag je je werk natuurlijk wel stilleggen. Dat staat in artikel 29 van de Arbowet. Neem in zo’n geval contact op met het Arbo-Adviespunt van de FNV.
Wanneer is warm té warm?
In de Arbowet staat niet precies wanneer er sprake is van ernstige en onmiddellijk gevaarlijke hitte. Risico’s hangen namelijk niet alleen van de temperatuur af, maar ook van bijvoorbeeld de luchtvochtigheid en je werkkleding.
Een ding staat wel vast: werken in de hitte mag niet ongezond zijn voor jou. Als je het te warm krijgt of zelfs oververhit raakt, kun je last krijgen van hoofdpijn, duizeligheid of zelfs erger.
Richtlijnen voor op kantoor
Temperatuur alleen zegt dus niet zoveel. Daarom is het lastig om wetten voor alle werkgevers te bepalen. Er zijn wel wat richtlijnen voor werken bij hoge temperaturen op kantoren. Deze richtlijnen geven houvast, maar het zijn geen wetten:
- Een temperatuur boven 26 graden is een extra last voor je lichaam. Je werkgever moet oplossingen bedenken om de werkruimte af te koelen
- Op een kantoor waar licht lichamelijk werk wordt gedaan, mag het niet warmer worden dan 28 graden
- Bij meer lichamelijk werk mag de temperatuur maximaal 26 graden zijn als je de lucht duidelijk voelt stromen. Is dat niet het geval? Dan is het maximaal 25 graden
- Bij werk waarbij je veel beweegt, geldt bij een duidelijke luchtstroom een temperatuur van maximaal 25 graden. Voel je geen lucht stromen? Dan is het maximaal 23 graden
Wat staat er in de cao?
In artikel 7.3.5 “Andere werksituaties” van de cao Bouw & Infra staat dat de werkgever is verplicht om zonnecrème op de bouwplaats beschikbaar te stellen. De werknemer moet hier ook gebruik van maken of van een zonnecrème die hij/zij zelf heeft meegenomen.
Wat kun jij zelf doen?
Er zijn een aantal dingen die je zelf kunt doen om werken op bloedhete dagen wat prettiger te maken:
- Drink genoeg water
- Werk je buiten of zit je binnen in de zon? Smeer je goed in met zonnebrand
- Zet alles wat warmte afgeeft uit, zoals kopieerapparaten en printers
- Eet lichte maaltijden die makkelijk te verteren zijn
- Neem wat vaker een kleine pauze
In het hitteprotocol ‘Veilig werken in de warmte en hitte’ van Volandis staan richtlijnen en maatregelen om oververhitting en andere gezondheidsrisico’s te voorkomen.
Wat kan je werkgever doen?
Er zijn dus geen officiële wetten over werken in de hitte. Wel is jouw werkgever verplicht te zorgen voor een gezonde en veilige werkomgeving. Wordt de werkplek te warm en hebben jij en je collega’s daar last van? Spreek dan samen je leidinggevende aan. Vraag om oplossingen of een hitteplan. Je werkgever moet jullie klachten serieus nemen. Door bijvoorbeeld extra ventilatoren of een airco te plaatsen, zonweringen te regelen of te zorgen voor koel drinkwater.
Neemt je werkgever geen maatregelen en komt jouw gezondheid door de hitte écht in gevaar? Dan mag je je werk stilleggen.
FNV Bouw App
Download de FNV Bouw App. Via deze app krijg je onder andere bij erg zonnig weer een waarschuwing over de UV-waarde van de zon (en dus een reminder dat je je goed moet insmeren). Je kunt hier de weersverwachting zien (check), risico’s inschatten samen met collega’s (break) en met je leidinggevende hierover in gesprek gaan (bespreek). Kom je er niet uit met je werkgever? Via de app kun je ook eenvoudig contact opnemen met je FNV Bouwen en Wonen consulent!
Heb je nog een andere vraag over je werk of inkomen? Stuur je vraag naar uta@fnv.nl en we helpen je graag verder!
Kerstkaartenactie: Samen sterk voor een eerlijke cao!
Vandaag was het moment van actie! Met een duidelijke boodschap en een enorm aantal kerstkaarten hebben we samen onze stem laten horen bij BouwendNederland.
De boodschap was simpel en krachtig: wij, de mensen die de bouw draaiende houden, verdienen respect, eerlijke winstdeling, een fatsoenlijke loonsverhoging, betaling voor reisuren en overwerk, en geen straf bij ziekte.
Rond half 10 's ochtends verzamelden wij ons voor het gebouw van Bouwend Nederland, gewapend met een grote zak vol kerstkaarten, allemaal geschreven door jullie: leden die zich willen laten horen. Sinds deze actie een nieuw leven heeft gegeven aan onze strijd voor elkaar, moet het ook gehoord worden! Naast de zak met kaarten hebben we een slinger van kerstkaarten gemaakt, die als visueel statement onze boodschap nog krachtiger overbracht.
Met de kerstkaarten in de hand gingen we de trap op naar de voorzitter van BouwendNederland, Arno Visser. Bij hem aangekomen werd de zak met kaarten overhandigd – een symbolisch moment dat onze gezamenlijke kracht en vastberadenheid benadrukte.
Na de overhandiging was het tijd voor een gesprek, waarin we meerdere vragen stelden over onderwerpen zoals overwerk, reistijdvergoeding en de steeds toenemende werkdruk. Helaas kregen we geen concrete antwoorden. Dit weerhield ons er echter niet van om duidelijk te maken dat wij een inhoudelijke reactie op de kerstkaarten verwachten.
Met deze actie zijn we nog lang niet klaar! We staan op het punt om meer acties te organiseren voor een goede cao. We willen jullie aanmoedigen om betrokken te blijven en samen onze stem te laten horen. Laten we met z’n allen de mouwen opstropen en streven naar een betere toekomst!
Samen kunnen we het verschil maken! Maak je klaar om je opnieuw in te zetten. Hoe sterker de FNV, hoe meer invloed jij en je collega's kunnen uitoefenen op jouw arbeidsvoorwaarden tijdens de cao-onderhandelingen. Sluit je aan bij de FNV, of maak een collega lid (en verdien daarmee een tientje!).
Vier Internationale Vrouwendag op 8 maart!
Jaarlijks is het op 8 maart Internationale Vrouwendag. Een belangrijke dag om met elkaar de successen van vrouwen te vieren en samen op te staan voor gelijkheid op de werkvloer.
Eerder hebben wij aangekondigd dat er op 6 maart een event op het hoofdkantoor van de FNV zou plaatsvinden. Wij hebben besloten om dit event naar een ander moment later dit jaar te verplaatsen. Hierover volgt later meer informatie. Er vinden wel andere evenementen plaats in het kader van Internationale Vrouwendag.
Feminist March
Op 8 maart kan je deelnemen aan de Feminist March in Amsterdam. We lopen van de Dam naar het Museumplein.
Juist nu, met al die rijke mannen aan de macht, staan wij op voor elkaar. Laten we een tegengeluid horen: voor eerlijke beloning, een loon waarvan je kunt leven, minder winst voor miljardairs en een Nederland waarin iedereen mee kan doen. Kom je ook?
FemForce Awards 2025
De FNV presenteert de FemForce Awards, een eerbetoon aan vrouwen* die op de werkvloer een inspirerend voorbeeld en rolmodel zijn voor hun collega’s en omgeving. Met deze prijs willen we hun prestaties in de schijnwerpers zetten en andere vrouwen inspireren om hetzelfde te doen.
Ken jij een vrouw die in 2024 op een bijzondere en solidaire manier impact heeft gemaakt op de werkvloer? Nomineer haar dan voor de FemForce Awards. Nomineren kan tot en met 17 februari 2025.
* iedereen die zich identificeert als vrouw.
Sta hier eens bij stil: we zitten te veel
Uit onderzoek van TNO blijkt dat 57 procent van de UTA’ers teveel zit. Langdurig zitten brengt gezondheidsrisico’s met zich mee. Zo heb je een grotere kans op vroegtijdig overlijden, en meer kans op hart- en vaatziekten. Tijd om te bewegen!
“Draai een keer in het rond, stamp met je voeten op de grond, zwaai je armen in de lucht, en ga nu zitten met een zucht”. Waarschijnlijk zit jij nu met dit kinderliedje in je hoofd. En in plaats van dit lied de rest van de dag te zingen, is het misschien verstandig om het dansje erbij te gaan doen. 57 procent van het UTA-personeel zit namelijk te veel, zo vertelde Lidewij Renaud van TNO tijdens de Volandis Deskundigendag afgelopen 17 november. Geen verkeerd idee dus om wat vaker te bewegen, want er zitten enkele gezondheidsrisico’s aan langdurig zitten.
Hoelang is te lang?
In 2021 hebben Nederlandse volwassenen van 18 t/m 64 jaar gemiddeld 9,6 uur van de dag zittend doorgebracht, aldus TNO. Men zit in het weekend minder lang dan doordeweeks. In het weekend is dit namelijk 8,4 uur en doordeweeks 10,1 uur. Meer dan de helft van het zitten vindt plaats tijdens het werk. Het gaat hier om gemiddeld 4,6 uur per dag. In de vrije tijd zit men ongeveer 3,2 uur. De overige tijd (1 uur) zitten we in de auto voor het woon-werkverkeer. In 2015 en 2017 waren Nederlanders ‘Europees kampioen zitten’. Het gaat echt om zitten, dus activiteiten met een laag energiegebruik in zittende of (half)liggende houding, maar niet slapend.
In Nederland geldt de algemene beweegrichtlijn om minimaal 150 minuten per week matig-intensief te bewegen. Je kunt hierbij denken aan wandelen en fietsen. Daarnaast wordt ook geadviseerd om minstens twee keer per week spier- en botversterkende activiteiten te doen.
De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) adviseert om zitten te vervangen door fysieke activiteit. Het maakt hierbij niet uit hoe intensief je beweegt, omdat iedere activiteit beter is dan zitten. Voor mensen met een zittend beroep is het goed om regelmatig, bij voorkeur elk halfuur, het zitten te onderbreken met staan of lopen.
Gezondheidsrisico’s
Langdurig zitten hangt samen met een risico op vroegtijdig overleiden, aldus de Gezondheidsraad. Meer dan acht uur zitten per dag kan leiden tot 27 procent meer kans op vroegtijdig overlijden dan als men minder dan vier uur zit. Daarnaast heb je door langdurig te zitten een hoger risico op hart- en vaatziekten. De kans op hart- en vaatziekten is namelijk 74 procent hoger voor mensen die meer dan 8 uur zitten per dag en weinig bewegen, in vergelijking met mensen die minder dan vier uur per dag zitten en erg veel bewegen. Daarnaast zou langdurig zitten ook de kans op diabetes type II, depressieve klachten en sommige vormen van kanker verhogen. Wanneer het zitten met beeldschermwerk wordt gecombineerd, is er ook sprake van een verhoogde kans op klachten aan armen, nek en schouders.
Kom in beweging
Je kunt meer bewegen een onderdeel van je werkdag te maken door elk halfuur even op te staan en door je huis, werkruimte of buiten te lopen. Leg de lat niet te hoog voor jezelf, door meteen aan de beweegnorm te voldoen. Begin met kleine stapjes en kijk naar wat jij leuk vindt om te doen. Het gebruik van een stappenteller kan al een leuke motivator zijn om meer stappen op een dag te zetten. Of ga eens een rondje wandelen in je pauze, of pak wat vaker de fiets of trap. Je kan er ook voor kiezen om de meest favoriete collega te worden door steeds koffie voor anderen te gaan halen.
Ga vooral ook eens in gesprek met je leidinggevende. Je kan bijvoorbeeld vragen om hulpmiddelen, zoals een zit-stabureau of een beweegschema. Uiteindelijk heeft je werkgever er baat bij dat het personeel meer beweegt. Goed voorbeeld doet volgen.
Het moet organisatorisch wel mogelijk zijn om het zitten te onderbreken. Geef niet meteen op als het niet mogelijk is om te gaan staan, maar kijk wat er mogelijk is binnen jouw werk. Zwaai bijvoorbeeld een paar keer met je armen, of haal je schouders een aantal keer op. Heb je alle ruimte? Draai dan een keer in het rond, en doe een dansje. Niet alleen goed voor je gezondheid, maar ook nog eens voor je concentratie en stemming.
Back to work! Tips en tricks
Je kunt er soms best tegenop zien als je na een vakantie weer aan het werk gaat. In dit artikel vind je wat tips om aan de post-vakantie-blues te ontkomen, of je nu vanuit huis werkt of weer naar kantoor gaat.
Je badpak maakt weer plaats voor je kantoor-tenue. En misschien wel het ergste; je moet je wekker weer zetten. De één heeft er meer last van dan de ander, maar iedereen kan baat hebben bij het implementeren van een beetje verandermanagement om de switch van vakantie naar werk te maken.
Post-vakantie-blues
Dit fenomeen bestaat echt. Het is een vorm van depressie die mensen na het hebben van vakantie krijgen. De duur ervan is gelukkig korter dan die van een klinische depressie, maar het heeft wel dezelfde soort symptomen. Zoals stress, insomnia, geïrriteerdheid, en een gevoel van verlies. Hierdoor kan het moeilijk zijn om weer terug in je ‘gewone’ routine te komen. Volgens PSYCOM heeft dit vooral te maken met het abrupte gebrek aan adrenaline wanneer je weer aan het werk gaat. En ander belangrijke oorzaak is dat je brein bij het doormaken van een grote verandering (zoals weer aan het werk gaan) de gebeurtenissen overdrijft. Hierdoor lijkt je dag erger dan het daadwerkelijk is.
Tips!
Ga niet bij de pakken neerzitten. Hoe leuk en ontspannend je vakantie ook was, je werk is vast dragelijker dan je denkt.
- Plan de eerste paar dagen
Als je de dag voordat je weer begint met werken op een rijtje hebt wat je de komende dagen gaat doen, zorgt dat al voor een stuk relaxtere start. Zorg ook dat je planning realistisch is. Vraag jezelf bij welke projecten, teams, activiteiten en individuen je betrokken wil zijn, en maak dat een prioriteit. - Denk om je mentale gesteldheid
Focus op de goede dingen die je werk met zich meebrengt. Zo blijf je positief en gemotiveerd. Als je erg tegenop ziet weer te beginnen met werken en als stres krijgt bij het idee, helpt het om erover te hebben met familie of vrienden. - Vergeet je vrije tijd niet
Om je terugkeer naar de oude routine niet te abrupt te maken, helpt het om alles uit je vrije tijd ná je werkdag te halen. - Nieuwe routine
Nu je toch opnieuw aan een nieuwe routine gaat beginnen, waarom implementeer je niet iets nieuws? Of verander iets aan de bestaande routine waar je niet zo blij mee was voor je op vakantie ging. Zet bijvoorbeeld je wekker tien minuten vroeger, zodat je rustig je kop koffie in de tuin of op je balkon kunt drinken in plaats van in de auto. - Grenzen stellen
Wanneer je vanuit huis werkt kunnen de grenzen van je werk misschien wat vervaagd zijn. Als je aan de keukentafel zit is het een stuk moeilijker om werk en privé gescheiden te houden. Wanneer je weer aan het werk gaat is dat je kans om grenzen wat betreft communicatie, werktijden, en beschikbaarheid weer eens helder te krijgen. Kijk wat voor jou werkbaar is!
