Weer aan het werk: "Fulltime of parttime?"
FNV|UTA Consulent Daniëlle Strijbos - Bok (32) vertelt over haar leven met partner Stefan Bok (33) en hun kindje. In december 2022 werden ze ouders van dochter Gijsje. Deze keer vertelt ze over fulltime of parttime werken in combinatie met een gezin.
"Onze spruit is alweer zes maanden oud. Ze rolt van haar rug naar haar buik en af en toe andersom. Ze eet met smaak van haar geprakte bramen, broccoli, mango, en nog veel meer. Ook een boterham en aardappel zijn aan haar weekmenu toegevoegd. Een luier verschonen is een flinke klus, want ze beweegt óf net als een paling waardoor een luier aandoen onmogelijk is óf ze steekt haar tenen in haar mond waardoor ze haar buik onder plast. Hoezo dat? Nou, baby’s plassen blijkbaar altijd als je ze aan het verschonen bent. Ook meisjes!
Werk en opvang
Inmiddels ben ik bijna vier maanden aan het werk sinds mijn bevallingsverlof. Ik zit in het ritme, ga als een speer, maar ik kom tijd te kort. Zoals ik in mijn vorige column heb uitgelegd werk ik dit jaar drie dagen per week. Drie dagen waarvan één dag voor de ondernemingsraad (OR). Er blijft dus maar een beperkte hoeveelheid tijd over voor mijn project. Gelukkig heb ik sinds kort een nieuwe collega die de lusten en lasten met mij deelt. Ik wijk uit. Terug naar het feit dat ik tijd te kort kom. Om zowel mijn project goed (beter) te kunnen draaien, niets te missen op het werk en een actieve bijdrage aan de OR te kunnen blijven leveren, ga ik vanaf het nieuwe jaar weer vier dagen werken.
Nu komen de mitsen en maren. Want als ik vier dagen ga werken en Stefan doet dat ook, dan ‘moet’ Gijsje drie dagen naar de kinderopvang. Doe ik haar dan niet te kort? Is dat wel goed voor de hechting? Dadelijk raakt ze meer gehecht aan die fantastische (zorgzame en professionele) medewerkers van de kinderopvang dan aan mij. Dit soort vragen en gedachtes spoken met enige regelmaat door mijn hoofd. Soms lukt het om te relativeren door te kijken naar anderen waar kinderen drie dagen (of meer) naar de kinderopvang gaan. Soms gaat het relativeren mij minder goed af en ben ik bang dat ik er geen goed aan zal doen. Toch heb ik de knoop al doorgehakt en ga ik vanaf het nieuwe jaar vier dagen werken. Vind ik dat spannend? Ja! Twijfel ik? Elke dag!
Geen goed of fout
Even voor de goede orde (voordat er straks een hele discussie oplaait): het spreekt voor zich dat ik vind dat iedereen zelf moet weten hoe je een leven met werk en kinderen organiseert. Dat wat bij mij past, past weer niet bij een ander en andersom. Er is ook geen goed of fout. Tenminste niet bewezen. Daarbij is het ook goed om even stil te staan bij de ouders/verzorgers die niet de luxe van keuze hebben. Niet iedereen kan zich immers de luxe van minder werken permitteren. Daarom pleit ik voor 100% betaald ouderschapsverlof en gratis kinderopvang. Dan geniet iedereen de luxe van keuze. Wel zo eerlijk!"
Lees ook: Recht op negen weken betaald ouderschapsverlof
Combineer jij net als FNV|UTA consulent Daniëlle je werk met een gezin en heb je vragen over je rechten met betrekking tot verlof of andere gerelateerde zaken? Schroom dan niet en mail naar uta@fnv.nl of bel/whatsapp naar 06-18511269.
Daniëlle Strijbos – Bok
Consulent UTA/moeder
FNV|UTA Consulent Daniëlle Strijbos - Bok (32) heeft een relatie met Stefan Bok (33). Samen hebben ze een dochter Gijsje (0).
Tips voor bouwen aan een zorgeloos pensioen
Waarschijnlijk is pensioen iets wat nog behoorlijk ver van je bed staat. Misschien kijk je er al vol hartstocht naar uit, of misschien moet je er niet aan denken. Welke ook voor jou het geval is, je pensioen wil je goed geregeld hebben. In dit artikel vind je tips voor een zorgeloos pensioen.
Een kleine moeite nú kan je namelijk heel veel gedoe besparen wanneer jouw tijd aanbreekt om met pensioen te gaan. Hieronder vind je vier praktische tips om mee aan de slag te gaan. Hoe goed is jouw pensioen geregeld?
- Maak gebruik van de pensioenregeling
Vergelijk de pensioenregeling met een gereedschapskist die je helpt bij het bouwen van je pensioen. Als werknemer in de bouw- en infrastructuursector profiteer je van de pensioenregeling bpfBOUW. De regeling van bpfBOUW hebben wij als vakbond samen met werkgevers onderhandeld. Zo zal voor iedere €4,- die jij als UTA-medewerker inlegt in je aanvullend pensioen, je werkgever daar nog eens bij €6,- bovenop doen! Door deel te nemen aan het pensioenfonds versterk je je pensioenpotje dat je al via de AOW opbouwt. Ook kan je via de website van bpfBOUW nuttige informatie vinden over je eigen pensioen. - Zelf sparen: Begin op tijd
Hoe eerder je begint met het opbouwen van pensioen, hoe makkelijker jij het jezelf maakt om zorgeloos aan je pensioen te kunnen beginnen. Door vroeg te beginnen leg je namelijk een sterk fundament waarop je verder kan bouwen. Stel je voor dat je op jonge leeftijd begint met het sparen van een klein bedrag per maand, bijvoorbeeld €50,-. Na 40 jaar zou je een aanzienlijk bedrag van ongeveer €57.000 hebben bij een conservatie rendementsverwachting van 4 procent per jaar. Doe dit maar 35 jaar en dit bedrag loopt al terug naar €44.000. Een wezenlijk verschil. Op tijd beginnen dus! - Bereken je toekomstige inkomen
Weet je al hoeveel je op dit moment bij elkaar gespaard hebt? En hoeveel je nog nodig zou hebben om wanneer het zover is comfortabel te leven? Een goede en realistische planning kan je hierbij helpen. Gebruik online pensioenplanners of raadpleeg een pensioenadviseur om een realistisch beeld te krijgen van je toekomstige pensioeninkomen. Bijvoorbeeld, als je verwacht €2.000,- per maand nodig te hebben, kun je berekenen hoeveel je moet sparen om dat doel te bereiken. Bouw jij je pensioen als UTA-medewerker op bij bpfBOUW? Laat dan gratis je pensioen berekenen door een van onze vakbonds- of pensioenconsulenten. Zij kijken samen met jou hoe je pensioen er nu voorstaat. - Blijf op de hoogte van pensioenontwikkelingen
De kans dat je wekelijks opzoek bent naar alle updates rondom pensioen is misschien niet zo groot. Want wees nou eerlijk, waarschijnlijk heb je leukere dingen te doen. Daarentegen kunnen er natuurlijk op wetgevingsniveau of binnen jou cao dingen veranderen die ook voor jou belangrijk zijn. Een makkelijke manier om toch op de hoogte te blijven is bijvoorbeeld via deze website. Zo lees je hier bijvoorbeeld alles over het nieuwe pensioenstelsel.
Hopelijk kan jij met deze praktische tips jouw eigen situatie onder de loep nemen. Zo kan je met een gerust hart aan je pensioen beginnen wanneer de tijd aanbreekt. Begin dus op tijd, maak gebruik van de pensioenregeling, bereken je toekomstige inkomen en blijf op de hoogte van pensioenontwikkelingen. Zo kun je met vertrouwen uitkijken naar een welverdiende rustperiode vol nieuwe mogelijkheden.
Wil je meer informatie over je pensioen? Wij hebben alles over het pensioen van de UTA’er op een rijtje gezet. Download het ‘UTA pensioen e-book’ hier.
Concurrentiebeding | Alle ins en outs
Geregeld komt het voor dat in een arbeidsovereenkomst een concurrentiebeding is opgenomen. Dit wordt soms ook wel een non-concurrentiebeding genoemd. Echter is deze niet altijd geldig en gelden er voorwaarden voor het opnemen van een concurrentiebeding.
Zowel werknemers met een vast contract als tijdelijk contract en zzp’ers kunnen te maken krijgen met een concurrentiebeding. Het is van groot belang om altijd te controleren of het opgenomen concurrentiebeding wel rechtsgeldig is. In dit artikel leggen we je alle ins en outs uit over een concurrentiebeding.
Wat is een concurrentiebeding ?
Concurrentiebedingen zijn bedingen die een verbod bevatten om na het beëindigen van het dienstverband soortgelijke werkzaamheden uit te oefenen bij een ander bedrijf of als ondernemer. De wetgever spreekt in artikel 7:653 van het Burgerlijk Wetboek (BW) over het concurrentiebeding. De inhoud van dit beding is een beschrijving van de activiteit die verboden is om bij de concurrent uit te oefenen. In sommige gevallen geldt er een geografische beperking. Dit houdt in dat je binnen een bepaalde straal niet mag werken. Wanneer je je hier niet aan houdt kan je een flinke boete opgelegd krijgen. De hoogte van de boete is meestal opgenomen in de arbeidsovereenkomst.
Wanneer is een concurrentiebeding toegestaan ?
Conform artikel 7:653 lid 1 BW is een concurrentiebeding geldig wanneer aan een drietal vereisten wordt voldaan:
- Allereerst moet de werknemer een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd aangaan. (Hier is een uitzondering mogelijk. Dit zullen we later in dit artikel toelichten)
- Het beding moet schriftelijk overeen zijn gekomen.
- Tot slot geldt dat de werkgever het beding sluit met een werknemer die 18 jaar of ouder is.
Concurrentiebeding in een tijdelijke arbeidsovereenkomst
In 2015 is de Wet Werk en Zekerheid (WWZ) ingevoerd. Sinds de komst van deze wet is het verboden om een concurrentiebeding op te nemen in een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd. Dit is van toepassing op alle arbeidsovereenkomsten die na 1 januari 2015 zijn afgesloten.
Echter geldt hier wel een uitzondering. Er mag in een tijdelijke arbeidsovereenkomst een concurrentiebeding worden opgenomen indien dit noodzakelijk is. Dit volgt uit artikel 7:653 lid 2 BW. Er moet schriftelijk gemotiveerd worden opgenomen waarom het noodzakelijk is dat er een zo'n beding in de arbeidsovereenkomst is opgenomen. Er moet sprake zijn van een zwaarwegend belang. Per functie kan de motivering verschillen. Het kan bijvoorbeeld gaan om bescherming van specifieke bedrijfsinformatie, of bepaalde kennis die je hebt opgedaan.
Hoe kom ik van mijn concurrentiebeding af?
Heb je een concurrentiebeding in je arbeidsovereenkomst staan en twijfel je over de geldigheid? Ga als eerste het gesprek met je werkgever aan. Stuur een verzoek aan je werkgever om het beding uit de arbeidsovereenkomst te verwijderen. In goed overleg kom je er vaak onderling wel uit.
Indien het beding niet geldig is en je komt er onderling niet uit kan je het beding aanvechten bij de kantonrechter. Conform artikel 7:653 lid 3 BW kan de rechter het beding in zijn geheel vernietigen. Indien het beding niet noodzakelijk is vanwege zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen. De rechter kan het ook geheel of gedeeltelijk vernietigen indien jij als werknemer door het beding onrechtmatig wordt benadeeld.
Heb je hier vragen over, of wil je dat we je contract checken? Neem contact met ons op door een mailtje te sturen naar uta@fnv.nl .
Het nieuwe pensioenstelsel
Op 30 mei heeft de Eerste Kamer de Wet toekomst pensioenen (Wtp) aangenomen, waarmee het pensioenstelsel in Nederland wordt vernieuwd. De nieuwe regels in deze wet gelden voor alle pensioenfondsen in Nederland, ook voor bpfBOUW.
De nieuwe wet gaat in op 1 juli 2023, maar het is nog niet bekend wanneer bpfBOUW overgaat op het nieuwe stelsel. Pensioenfondsen krijgen een paar jaar de tijd om over te gaan op de nieuwe regels.
Waarom verandert het pensioenstelsel?
Het stelsel sluit niet meer goed aan bij deze tijd. Pensioenen mogen niet altijd verhoogd worden, ook niet als pensioenfondsen veel geld hebben. Ook houdt het pensioenstelsel onvoldoende rekening met trends op de arbeidsmarkt die ook in de bouwsector veel voorkomen: werknemers die van werkgever veranderen, of het groeiende aantal zzp’ers. Daarnaast speelt de zogenaamde doorsneesystematiek een rol, waarbij jongeren meebetalen aan de pensioenopbouw van ouderen (die eigenlijk te weinig premie betalen). Hiertegen is de weerstand is gegroeid.
Wat verandert er?
Een belangrijke vernieuwing die in de Wtp staat is dat iedereen pensioen gaat opbouwen via een premieregeling. Elke maand betalen jij en je werkgever pensioenpremie. Deze premies worden belegd door bpfBOUW. Hoeveel pensioen je krijgt hangt dus af van de beleggingsresultaten.
Een andere verandering is dat een stabiele pensioenpremie het uitgangspunt wordt. De premie zal over de jaren heen minder vaak veranderen. Ook gaat het pensioen meer meebewegen met de economie. Als het economisch goed gaat, gaat het pensioen eerder omhoog. Gaat het economisch minder, dan gaat het eerder omlaag.
Je bouwt een persoonlijk pensioenvermogen op, dat wordt gebruikt voor een levenslange pensioenuitkering. Je kunt straks altijd zelf zien hoe dat pensioenvermogen ervoor staat. Het vernieuwde pensioenstelsel maakt namelijk informatie over je pensioen transparanter. Je krijgt als deelnemer meer inzicht in hoe je ervoor staat. Zo kun je bijvoorbeeld zien hoeveel pensioen er voor jou persoonlijk is gereserveerd. Zo kun je je beter voorbereiden op de toekomst.
Twee soorten premieregelingen
Het vernieuwde pensioenstelsel heeft twee soorten pensioenregelingen. bpfBOUW kiest samen met FNV en andere sociale partners welke variant het beste past bij de deelnemers van bpfBOUW. In het nieuwe stelsel is een Flexibele premieregeling mogelijk en een Solidaire premieregeling.
De FNV is groot voorstander van de Solidaire premieregeling omdat het alleen in deze regeling mogelijk is dat risico’s van zowel werkenden en gepensioneerden met elkaar worden gedeeld. Er wordt voor gepensioneerden en werkenden belegd. In goede tijden gaat een klein deel van de beleggingsopbrengsten naar een solidariteitsreserve. In slechte tijden kan die worden gebruikt om een verlaging van de pensioenuitkering te vermijden. Op deze manier is het bij de Solidaire premieregeling mogelijk om de pensioenen regelmatig te verhogen en verlaging te voorkomen.
Sociale partners bepalen uiteindelijk samen met de pensioenfondsen hoe de nieuwe pensioenregelingen er per sector uit gaan zien.
AOW
De nieuwe wet heeft geen invloed op de AOW. Die blijf je ook straks van de overheid ontvangen. Ook blijf je samen met je werkgever premie betalen voor een levenslang pensioen. bpfBOUW belegt deze premies, zodat het pensioenvermogen groeit.
Wil je meer informatie over je pensioen? Wij hebben alles over het pensioen van de UTA’er op een rijtje gezet. Download het ‘UTA pensioen e-book’ hier.
Weer aan het werk: "Overal hoorde ik babygeluiden"
FNV|UTA Consulent Daniëlle Strijbos - Bok (31) vertelt over haar leven met partner Stefan Bok (32) en hun kindje. In december 2022 werden ze ouders van dochter Gijsje. Deze keer vertelt ze over weer aan het werk gaan na het bevallingsverlof.
Iedereen vroeg: ‘Hoe gaan jullie het doen? Ik dacht dan gekscherend: ‘Wat doen? Bevallen? Opvoeden?’. Maar met die vraag doelde men op het combineren van werk in combinatie met zorgen voor ons kindje. Voordat Stefan en ik in verwachting waren van Gijsje hadden we al vaak gesproken over hoe we het ouderschap voor ons zien; we besloten het vooral samen te willen gaan doen. Voor ons houdt dat in dat Stefan de eerste vijf weken na Gijsjes geboorte vrij was en daarnaast één jaar lang elke maandag vrij is. Zelf werk ik voor de duur van één jaar drie dagen per week. Gijsje gaat op dinsdag en donderdag naar de kinderopvang om de hoek.
Wetten en regels
Vanaf 1 januari 2019 is het geboorteverlof (partnerverlof) uitgebreid van twee werkdagen naar eenmaal het aantal werkuren per week. Absoluut niet om over naar huis te schrijven, maar het was een begin van een flinke uitbreiding. Sinds 1 juli 2020 zijn er namelijk nog vijf weken bijgekomen. Weliswaar tegen 70 procent van je dagloon (en maximaal 70 procent van het maximale dagloon), maar in tijd absoluut een verbetering. Al kan niet iedereen gebruik maken van deze regeling. Als jij en je partner die 30 procent niet kunnen missen, vis je naast het net.
In augustus 2022 is de wet op ouderschapsverlof aangepast. Voorheen hadden ouders/verzorgenden per kind recht op 26 weken onbetaald ouderschapsverlof (geldig tot het achtste levensjaar van je kind). In augustus 2022 werden van die 26 weken er negen van betaald. Waarvan ook tegen 70 procent van je dagloon (en maximaal 70 procent van het maximale dagloon).
Lees ook: Recht op negen weken betaald ouderschapsverlof
Bovenstaande wetten, maar ook mijn cao, hebben het mogelijk gemaakt dat Stefan en ik tegen voor ons overzienbare financiële gevolgen, tijdelijk minder kunnen werken om zelf meer voor onze dochter te kunnen zorgen.
Aan de bak
Na elf weken bevallingsverlof ging ik weer aan het werk. En ja, ik ben zo’n Mama die moest huilen toen ik Gijsje voor het eerst naar de kinderopvang bracht. Ja, ook op de terugweg. De eerste keer hakte er echt even in.
Mijn eerste werkweek voelde wat gek aan, want overal hoorde ik babygeluiden. Liever was ik thuis om voor Gijsje te zorgen. Al veranderde dat snel. Niet omdat ik minder bij Gijsje wilde zijn, maar ik realiseerde hoe leuk mijn werk was en hoe fijn het is om ook collega Daniëlle te zijn in plaats van alleen Mama Daniëlle. Daar waar ik ooit dacht dat ik erg gelukkig zou zijn als fulltime moeder veranderde die gedachte door weer te gaan werken. Want laten we even eerlijk zijn; zorgen voor je pasgeboren baby is gewoon kei en kei hard werken. Ik vind zelfs een dag met mijn kleine wolk zwaarder dan een dag op kantoor. Er zijn zelfs dagen bij dat ik bij het keukenraam sta om te kijken waar Papa blijft. Herkenbaar? Maar of je nou werkt of zorgt, je verlangt altijd naar datgeen wat je op dat moment niet aan het doen bent. Ja, alle clichés zijn waar.
Combineer jij net als FNV|UTA consulent Daniëlle je werk met een gezin en heb je vragen over je rechten met betrekking tot verlof of andere gerelateerde zaken? Schroom dan niet en mail naar uta@fnv.nl of bel/whatsapp naar 06-18511269.
Daniëlle Strijbos – Bok
Consulent UTA/moeder
FNV|UTA Consulent Daniëlle Strijbos - Bok (31) heeft een relatie met Stefan Bok (32). Samen hebben ze een dochter Gijsje (0).
ZZP | Gezamenlijk onderhandelen zonder overtreding concurrentieregels
Naar aanleiding van aangepaste Europese regelgeving heeft de Autoriteit Consument en Markt (ACM) de Nederlandse leidraad ‘tariefafspraken zzp’ers’ aangepast. Daarin staat onder andere dat zzp’ers onder bepaalde voorwaarden gezamenlijk mogen onderhandelen, zonder dat hierbij de concurrentieregels worden overtreden.
Zelfstandigen zonder personeel mogen gezamenlijk onderhandelen als zij:
- Economisch afhankelijk zijn van hun opdrachtgever, of
- Feitelijk zij-aan-zij werken met werknemers in loondienst, of
- Werken via digitale arbeidsplatformen (bijvoorbeeld taxi’s).
Bescherming
Het aantal zzp’ers is de afgelopen jaren flink gegroeid. Dat heeft voor- en nadelen. Vooral aan de onderkant van de arbeidsmarkt is de onderhandelingspositie van zzp’ers vaak gering. Dat leidt vervolgens tot slechtere beloningen en arbeidsvoorwaarden. Vaak zijn deze zzp’ers ook niet goed verzekerd tegen ongevallen of werkloosheid.
Werkgevers maken soms ook gebruik van zzp’ers die feitelijk hetzelfde werk doen als werknemers in loondienst, waarmee zij de wettelijke werknemersbescherming omzeilen. De eerder genoemde leidraad biedt zzp’ers inzicht in de mogelijkheden voor gezamenlijk onderhandelen over beloning en arbeidsvoorwaarden. Op deze manier hoopt de ACM de positieve gevolgen van de zzp-groei te behouden, en de negatieve te verminderen.
De uitgebreide informatie staat in de Leidraad tariefafspraken zzp’ers. Heb je hulp nodig of kom je er niet uit? Je kunt een mail sturen naar uta@fnv.nl, of contact opnemen met FNV ZZP door te bellen naar 088-0997010 .
Industriële bouw: een goede ontwikkeling?
Afgelopen week is het jaarlijkse onderzoek van Marjet Rutten over industriële bouw in Nederland weer gepubliceerd. Wat blijkt: de industriële bouw in Nederland zette ook in 2022 verder door. Er kwamen voor het eerst meer dan 10.000 woningen uit een fabriek. Hierdoor groeide het marktaandeel van industriële bouw verder tot 14 procent.
Volgens minister De Jonge van Volkshuisvesting en Ruimtelijke ordening is industrialisatie en technologie het antwoord op alle uitdagingen in de bouw: van woningnood en milieuvraagstukken tot kwaliteit en tekort aan personeel. Maar is dat ook zo?
Aandacht voor huizenfabrieken
De ontwikkeling van industrieel bouwen is voor ons als vakbond niet nieuw meer. Het afgelopen jaar hebben wij van FNV Bouwen & Wonen meerdere fabrieken bezocht waar huizen geproduceerd worden en hebben we gesproken met werknemers. Het is een ontwikkeling die nadrukkelijk onze aandacht heeft. Het is een nieuwe groeiende tak binnen de bouwsector die compleet anders is dan de traditionele manier van bouwen. Vanzelfsprekend juichen wij ontwikkelingen en innovaties toe die het werk in de bouw minder zwaar en veiliger maken. Echter maken wij ons ook zorgen om de zogenoemde ‘huizenfabrieken’.
Na het lezen van vele interviews, artikelen en bezoeken van huizenfabrieken is ons een aantal zaken opgevallen als we kijken naar het werken in zo’n huizenfabriek. Er zijn verschillende voordelen te noemen: het werk is binnen en je hebt minder last van wisselende weersomstandigheden en er zijn vaker (technologische) hulpmiddelen die het werk minder zwaar maken. Ook hebben we tijdens onze bezoeken begrepen dat er minder bedrijfsongevallen plaatsvinden.
Maar het werken in een huizenfabriek kan ook een andere kant hebben. Eén van de zorgelijke ontwikkelingen die wij binnen de huizenfabrieken hebben gezien is de organisatie van het werk. Deze huizenfabrieken zijn veelal échte fabrieken, er moet geproduceerd worden op grote schaal en het liefst zo snel mogelijk. Vergelijk het met een fabriek waar auto’s geproduceerd worden. Het werk wordt veelal opgeknipt in kleine deelhandelingen, handelingen die weinig tijd in beslag nemen en die ook aan vrijwel iedereen geleerd kunnen worden. Dit soort werk is onaantrekkelijk voor vakmensen, het is routinematig en geestdodend. Daarbij is zo’n werknemer eenvoudig inwisselbaar voor een ander. Het opknippen van werkzaamheden in vele deelhandelingen komt voort uit de gedachte dat arbeid een kostenpost is. Dit in plaats van dat werknemers wat toevoegen aan een product.
Flexwerk en arbeidsmigranten
De laatste tijd worden er zorgen uitgesproken over de enorme toename van het aantal arbeidsmigranten en de erbarmelijke omstandigheden waaronder zij wonen en werken. De minister van Sociale Zaken en werkgelegenheid sprak onlangs uit dat de arbeidsmigratie beperkt moet worden, een opvatting die al eerder is uitgesproken door de Arbeidsinspectie. Het is natuurlijk mooi dat deze erkenning er is, maar wat is de volgende stap?
Nederland is kampioen flexwerk, mogelijk gemaakt door jarenlang bewust overheidsbeleid om het voor werkgevers heel aantrekkelijk te maken om werk zoveel mogelijk te flexibiliseren en daarmee spotgoedkoop te maken. Dat heeft geleid tot een oerwoud aan tijdelijke contracten en niet zelden tot eenvoudig en uitgehold werk. Deze enorme fixatie op werk als kostenpost heeft de toestroom van arbeidsmigranten fors laten toenemen. Zij zijn goedkoop, er is korte inleertijd nodig door het uitgeholde werk en het aantal arbeidsmigranten die lid is van een vakbond is doorgaans laag. Terecht dat de opvatting is dat het aantal arbeidsmigranten omlaag moet. Echter, de huidige krapte op de arbeidsmarkt, die natuurlijk niet uit de lucht is komen vallen, wordt weer van stal gehaald om te pleiten voor de inhuur van…. arbeidsmigranten. Tsja, daar zijn we weer.
In de bouw horen we hetzelfde verhaal: er is een tekort aan personeel, dus moeten er meer arbeidsmigranten komen. De vraag is of het anders kan. Nu we zien dat de bouw fors verandert door de komst van de huizenfabrieken moet het eens anders. Bij het inrichten van een huizenfabriek zijn er keuzes te maken als het gaat om hoe het werk wordt georganiseerd.
Organisatie inrichting is een keuze
De vraag is welke keuzes bouwwerkgevers maken bij de inrichting van de huizenfabrieken. Vallen zij terug op het uitgangspunt dat werk zo goedkoop mogelijk moet zijn? En knippen zij werk in de huizenfabriek op in een reeks van eenvoudige deelhandelingen? Met als resultaat dat werk veelal geestdodend en routinematig is en waarbij de toegevoegde waarde van werknemers heel gering is. Of wordt er gekozen voor vakmanschap waarbij goed werk een bijdrage levert aan de kwaliteit van het product?
Dit laatste doet een beroep op een andere organisatie inrichting met ruimte voor leren en ontwikkelen, vakmanschap en op een andere stijl van leidinggeven. Hierbij staat de kwaliteit van werk en het product voorop. Werk met leer- en ontwikkelingsmogelijkheden, waarbij een beroep wordt gedaan op uiteenlopende vaardigheden en waarbij de werknemer ruim voldoende beslismogelijkheden heeft. De allround vakman is daarvan een voorbeeld. Hierbij het niet alleen gaat om verschillende vakinhoudelijke vaardigheden, maar ook om sociale en digitale vaardigheden. Het werk wordt daardoor interessanter en aantrekkelijk. Het maakt werknemers duurzaam inzetbaar, zodat zij waardevol zijn en blijven op de arbeidsmarkt. Maar ook voor werkgevers is dit aantrekkelijk. Medewerkers zijn zo op meer plekken inzetbaar dan op één specifieke functie en hun betrokkenheid bij de organisatie vergroot. Wij denken dat door het werk interessant te maken, het voor werknemers aantrekkelijk is om in de bouw te gaan en te blijven werken.
Column Hans Crombeen | Trekhaak
"Lang geleden zijn de toen bestaande cao’s voor de Bouwnijverheid en voor UTA medewerkers samengevoegd tot één cao. Met als doel om in de jaren erna de arbeidsvoorwaarden te harmoniseren. Maar werkgevers en vakbonden hebben de jaren daarna hele andere plannen gehad met die harmonisatie. Dat zorgde ervoor dat de bestaande verschillen niet werden opgelost. Ook zorgde de samenvoeging ervoor dat er minder specifiek aandacht was voor de arbeidsvoorwaarden in het UTA deel.
We hebben heel veel voorstellen gedaan om daar verandering in aan te brengen. Werkgevers hebben dat steeds afgedaan als niet relevant. Zij gaan er immers vanuit dat door het ontbreken van afspraken in de cao de werkgevers in de praktijk al heel veel afgesproken hebben met hun werknemers. Een cao afspraak op hetzelfde gebied zou dan ervoor zorgen dat de mensen twee keer compensatie zouden krijgen voor hetzelfde. Ja, er zal best veel worden overgewerkt, zeggen de werkgevers. Maar daar ontvangen de werknemers dan ook een hoger loon voor. Of een dertiende maand. Of een grotere lease auto dan de standaard. Of zelfs een extra in de vorm van een trekhaak achter die auto. En reistijdvergoeding? Of een zwaarwerkregeling? Of….? Allemaal niet nodig, werknemers krijgen al allerlei extra’s, aldus de werkgevers.
In 2021 hebben we behoorlijk wat uitvragen gedaan bij onze achterban rondom de cao onderhandelingen. Volgend op eerdere onderzoeken die we onder onze leden hebben gedaan. Zelfs het EIB heeft onderzoek verricht naar de arbeidsvoorwaarden. Maar geen enkel onderzoek werd ‘geloofd’. Daarom hebben we in de laatste cao afgesproken om SAMEN een onafhankelijk onderzoek te doen. Met de voorbereiding daarvoor zijn we nu druk. In het eerste kwartaal van 2023 gaat dit live. Iedereen die als UTA medewerker in de sector werkt (en werkgevers) mogen hem invullen. Help je ons straks door hem in te vullen? Voor de cao onderhandelingen van 2024 zal het van groot belang zijn dat dat gebeurt."
Back to work! Tips en tricks
Je kunt er soms best tegenop zien als je na een vakantie weer aan het werk gaat. In dit artikel vind je wat tips om aan de post-vakantie-blues te ontkomen, of je nu vanuit huis werkt of weer naar kantoor gaat.
Je badpak maakt weer plaats voor je kantoor-tenue. En misschien wel het ergste; je moet je wekker weer zetten. De één heeft er meer last van dan de ander, maar iedereen kan baat hebben bij het implementeren van een beetje verandermanagement om de switch van vakantie naar werk te maken.
Post-vakantie-blues
Dit fenomeen bestaat echt. Het is een vorm van depressie die mensen na het hebben van vakantie krijgen. De duur ervan is gelukkig korter dan die van een klinische depressie, maar het heeft wel dezelfde soort symptomen. Zoals stress, insomnia, geïrriteerdheid, en een gevoel van verlies. Hierdoor kan het moeilijk zijn om weer terug in je ‘gewone’ routine te komen. Volgens PSYCOM heeft dit vooral te maken met het abrupte gebrek aan adrenaline wanneer je weer aan het werk gaat. En ander belangrijke oorzaak is dat je brein bij het doormaken van een grote verandering (zoals weer aan het werk gaan) de gebeurtenissen overdrijft. Hierdoor lijkt je dag erger dan het daadwerkelijk is.
Tips!
Ga niet bij de pakken neerzitten. Hoe leuk en ontspannend je vakantie ook was, je werk is vast dragelijker dan je denkt.
- Plan de eerste paar dagen
Als je de dag voordat je weer begint met werken op een rijtje hebt wat je de komende dagen gaat doen, zorgt dat al voor een stuk relaxtere start. Zorg ook dat je planning realistisch is. Vraag jezelf bij welke projecten, teams, activiteiten en individuen je betrokken wil zijn, en maak dat een prioriteit. - Denk om je mentale gesteldheid
Focus op de goede dingen die je werk met zich meebrengt. Zo blijf je positief en gemotiveerd. Als je erg tegenop ziet weer te beginnen met werken en als stres krijgt bij het idee, helpt het om erover te hebben met familie of vrienden. - Vergeet je vrije tijd niet
Om je terugkeer naar de oude routine niet te abrupt te maken, helpt het om alles uit je vrije tijd ná je werkdag te halen. - Nieuwe routine
Nu je toch opnieuw aan een nieuwe routine gaat beginnen, waarom implementeer je niet iets nieuws? Of verander iets aan de bestaande routine waar je niet zo blij mee was voor je op vakantie ging. Zet bijvoorbeeld je wekker tien minuten vroeger, zodat je rustig je kop koffie in de tuin of op je balkon kunt drinken in plaats van in de auto. - Grenzen stellen
Wanneer je vanuit huis werkt kunnen de grenzen van je werk misschien wat vervaagd zijn. Als je aan de keukentafel zit is het een stuk moeilijker om werk en privé gescheiden te houden. Wanneer je weer aan het werk gaat is dat je kans om grenzen wat betreft communicatie, werktijden, en beschikbaarheid weer eens helder te krijgen. Kijk wat voor jou werkbaar is!
Onderzoek naar knelpunten UTA-werknemers
Onlangs is bekend geworden dat er een onderhandelingsresultaat ligt voor de Cao Bouw & Infra. Een van de afspraken is dat er onafhankelijk en representatief onderzoek gedaan gaat worden naar de positie van UTA-werknemers.
Het onderzoek gaat zich richten op de praktijk in de bedrijven en de ervaringen en wensen van UTA-werknemers met betrekking tot de thema’s arbeidstijden, overuren en reisuren. Het doel hiervan is werknemers gezond en fit te houden en een aantrekkelijke sector te zijn.
Voorwaarden onderzoek
Het onderzoek start uiterlijk begin 2023 en is binnen een tijdsbestek van een half jaar afgerond. Na oplevering van het onderzoek gaan cao-partijen binnen een termijn van drie maanden serieus met elkaar in gesprek over de positie van UTA-werknemers en de eventueel geconstateerde knelpunten.
Voor de onderzoeksopzet gelden de volgende voorwaarden:
- Onafhankelijke en neutrale onderzoeker, instemming van cao partijen,
- De onderzoeker stelt een vragenlijst op naar aanleiding van interviews met cao-partijen, er zijn geen blokkades op vragen,
- Diversiteit aan functiegroepen wordt benaderd voor het onderzoek,
- Cao-partijen kunnen voordrachten doen voor de selectiekaders. De onderzoeker maakt de uiteindelijke selectie, maar houdt rekening met de voorgedragen selectie,
- Anonimiteit van respondenten wordt gegarandeerd,
- Respondenten wordt gevraagd prioriteiten binnen de thema’s aan te geven. Partijen volgen die prioritering.
Overwerk
Er is in het onderhandelingsresultaat een apart stuk gewijd aan het onderwerp overwerk. In de huidige cao is vastgelegd dat in beginsel moet worden vermeden dat een UTA-werknemer structureel overwerkt. Afgesproken is wanneer structureel overwerk wel wordt geconstateerd (binnen functiegroepen), dat cao-partijen met elkaar in overleg gaan over de mogelijkheden om dit overwerk te beperken en om afspraken te maken die voorkomen dat deze tijden gewerkt wordt. Hierbij ligt onder andere ook de betaling van overwerk als bespreekpunt op tafel.
